The Sleepwalkers: Germans and Greeks must avoid a Grexit

Karl-Heinz Paqué and Aristos Doxiadis

The German version of this article was published in Wirtschaftswoche on 13th April 2015.

It is an eerie picture. In a few days or weeks, the Greek government runs out of money to pay its internal bills and external debt service. The threat of default looms larger than ever, but both the Greeks and the Germans remain remarkably calm, though for completely different reasons. The Greeks somehow assume that, eventually, Europe will support them whatever they do. In turn, the Germans somehow assume that a Grexit will not really be such a bad thing.

Alas, both Greeks and Germans are wrong. The Greek error is most obvious. By now, 18 of 19 Eurozone governments are quite convinced that a Grexit would not anymore lead to a massive contagion of other crisis countries. They are right as these countries are dealing with their imbalances, and that is clearly recognized by financial markets. An invisible firewall has emerged around the western Mediterranean plus Ireland, with vast political consequences: the Spanish, the Portuguese and the Irish governments are by now among the loudest voices against special favors to Greece – in view of the hardships that their own populations had to suffer to regain credibility. In short: Greece stands alone. The consequences of this isolation are dire. If the Greek government really ignores the need for Eurozone-conditionality on financial aid, there will simply be a default. This will probably lead to Grexit and to a new currency that very few in Greece want to have. Wages will be massively lowered and paid in (soft) new Drachmas; and savings will be drastically devalued, thus leading to an expropriation through the backdoor. Eventually, ordinary Greek people will come out dramatically impoverished. Continue reading

Τα ένα τρισ. είναι ναρκοπέδιο, δεν είναι ζώνη με εκρηκτικά

Οι καμικάζι λογαριάζουν λάθος: Το ‘ένα τρισ.’ (αν ισχύει) δεν είναι το κόστος εξόδου της Ελλάδας, είναι το κόστος του κάθε ‘ατυχήματος’ που μπορεί να συμβεί σε κάθε αδύναμη χώρα. Αυτό θα το αντιμετωπίσουν είτε με εμάς, είτε χωρίς εμάς.

Όποτε βγαίνει κάποια εκτίμηση για το τεράστιο κόστος που θα έχει για την ευρωζώνη μια ενδεχόμενη έξοδος της Ελλάδας,  στην Ελλάδα πολλοί αναθαρρούν: «αφού θα τους κοστίσει τόσο πολύ να φύγουμε, θα μας κρατήσουν μέσα ότι και να κάνουμε». Ο συλλογισμός είναι επικίνδυνα λαθεμένος.

Όσες εκτιμήσεις ξεπερνούν τα 200 δισ., και φτάνουν μέχρι το ένα τρισ., αναφέρονται στις έμμεσες επιδράσεις της ελληνικής εξόδου, δηλαδή σε κατάρρευση εμπιστοσύνης για τις άλλες χώρες του νότου (π.χ. Ισπανία). Ο κίνδυνος είναι πραγματικός, αν και είναι πολύ δύσκολο να εκτιμηθεί (βλ. εδώ). 

Αλλά η κατάρρευση στις άλλες χώρες μπορεί να προέλθει από πολλές πηγές, όχι μόνο από την δική μας έξοδο. Αυτό σημαίνει η διαπίστωση ότι η ευρωζώνη έχει λαθεμένη αρχιτεκτονική. Δεν σημαίνει οτι κατά λάθος έβαλε στις τάξεις της ένα μικρό σπάταλο κράτος. Σημαίνει οτι λείπουν μερικοί βασικοί μηχανισμοί σταθεροποίησης. Η συζήτηση και η διαφωνία στο ευρωπαϊκό επίπεδο είναι σχετικά με τη μορφή των μηχανισμών που πρέπει να εγκατασταθούν (που περιλαμβάνει και την άποψη για μια διατεταγμένη επιστροφή σε περισσότερα νομίσματα). Στη βασική όμως διαπίστωση όλοι συμφωνούν. Continue reading