Πατάτες

Είναι σίγουρο οτι η τιμή της πατάτας στη λαϊκή και στα σουπερμάρκετ ενσωματώνει ολιγοπωλιακό κέρδος, και οτι σε συνθήκες ανταγωνισμού θα ήταν σαφώς χαμηλότερη από τα 0,70 ευρώ/κιλό που ήταν χτες σε μερικές αγορές. Είναι επίσης σίγουρο οτι τα 0,28 ευρώ/κιλό είναι μια τιμή πλασματικά χαμηλή, και δεν ενσωματώνει όλο το κόστος που πρέπει να ενσωματώνει για να είναι βιώσιμη.

Αν είχαμε μια αγορά όπου όλοι οι κρίκοι της αλυσίδας (δηλαδή παραγωγή- διακίνηση-αποθήκευση-λιανική) θα έβγαζαν ένα ‘εύλογο’ κέρδος ανάλογο με το πραγματικό τους κόστος, τότε η τιμή θα ήταν κάπου ανάμεσα στα 0,70 και στα 0,28 , και σε μεγάλη απόσταση και από τα δύο. Αυτή θα ήταν η βιώσιμη τιμή μιας ανταγωνιστικής οικονομίας.

Δεν έχω κανένα συγκεκριμένο στοιχείο κόστους για τη διακίνηση της πατάτας, αλλά είμαι βέβαιος οτι ο παραπάνω ισχυρισμός ισχύει. Εξηγούμαι. Continue reading

Από την παρουσίαση βιβλίου “Ασφαλιστικό: μια μέθοδος ανάγνωσης”

Σήμερα πήρα είδηση οτι υπάρχει βίντεο με αποσπάσματα από την παρουσίαση του βιβλίου του Πλάτωνα Τήνιου. Αναρτώ εδώ το 3ο μέρος, που περιέχει τα δικά μου. Αλλά δείτε και τα τρία στο YouTube. Ολες οι τοποθετήσεις είχαν μεγάλο ενδιαφέρον.

 

 

Η Ανατομία του Ασφαλιστικού

(Βιβλιοπαρουσίαση — δημοσιεύτηκε στο Athens Review of Books Σεπτέμβριος 2010)

Πλάτων Τήνιος, Ασφαλιστικό. Μια μέθοδος ανάγνωσης, πρόλογος Γιάννης Σπράος, Κριτική, Αθήνα 2010, σελ. 576

Για την  πολιτική οικονομία  της Ελλάδας δεν έχουμε μελέτες βάθους. Οι καλοί πανεπιστημιακοί, όσοι έχουν τεχνική επάρκεια,  συνήθως δεν ασχολούνται με τα πρακτικά θέματα της   ελληνικής οικονομίας.  Ή, όταν ασχολούνται, το κάνουν με επιφανειακό τρόπο, δοκιμάζοντας αν το άλφα ή το βήτα διεθνές θεωρητικό μοντέλο ισχύει εδώ. Οταν δεν ισχύει, δεν έχουν την υπομονή να ψάξουν προσεκτικά τι ισχύει, και να χτίσουν μια ανάλυση συγκεκριμένη των ελληνικών πραγμάτων. Ισως γιατί κάτι τέτοιο δεν είναι δημοσιεύσιμο στα έγκυρα περιοδικά του κλάδου, που καθορίζουν την φήμη και την καριέρα του καλού πανεπιστημιακού.

Σύνθετα προβλήματα, όπως είναι το ασφαλιστικό, διαμορφώνονται από ένα πλέγμα θεσμών και πρακτικών που διαφέρει ουσιαστικά από χώρα σε χώρα. Ακόμα και ρυθμίσεις στην πιο μικρή κλίμακα μπορούν να έχουν σημαντική επίδραση στην μακροσκοπική εικόνα. Για παράδειγμα: πάρα πολλοί ασφαλισμένοι του ΙΚΑ συνταξιοδοτούνται με την κατώτατη σύνταξη μετά από πολύ λίγα χρόνια ασφάλισης – ανεξάρτητα από ηλικία. Αυτό έχει σοβαρότατες επιπτώσεις στο ύψος των συντάξεων τους  – γίνονται χαμηλοσυνταξιούχοι, και υποφέρουν από φτώχεια στα γεράματα. Παράλληλα, ζημιώνεται το ΙΚΑ, αφού αυτοί οι ασφαλισμένοι έχουν καταβάλει εισφορές μόνο για λίγα χρόνια. Δύσκολο να εξηγηθεί το φαινόμενο, αν δεν γνωρίζουμε το εξής: οτι ο συνταξιούχος θα έχει ακριβώς την ίδια σύνταξη είτε δηλώσει 15 χρόνια ασφάλισης, είτε 23. Μόνο μετά από τα 23 χρόνια θα δεί την σύνταξη που δικαιούται να αυξάνεται με κάθε πρόσθετο χρόνο ασφάλισης. Καλείται δηλαδή επί οκτώ χρόνια αυτός και ο εργοδότης του να πληρώνουν εισφορές χωρίς αντίκρισμα. Κρίνει λοιπόν οτι δεν τον συμφέρει να επιβαρυνθεί πέρα από τα 15 χρόνια, διακόπτει την ασφάλιση, παίρνει την κατώτατη σύνταξη και εργάζεται ανασφάλιστος από εκεί και πέρα.

Τέτοιοι μικροί παραλογισμοί συνθέτουν το ασφαλιστικό σύστημά μας, μαζί με τα μεγάλα μεγέθη όπως είναι η γήρανση του πληθυσμού.  Δεν μπορούμε να κατανοήσουμε τη δυναμική του αν δεν ξέρουμε και τους μεν και τα δε. Συνήθως τις ρυθμίσεις τις γνωρίζουν μερικοί διοικητικοί υπάλληλοι, και τα μεγέθη μερικοί οικονομολόγοι, και σπανίως συνομιλούν οι μεν με τους δε. Continue reading

Ισορροπία Φορτίων

(Αναρτήθηκε στην αναΜόρφωση 17/10/2009)

Πολιτική οικονομία στο Λιμάνι

Νομίζω οτι μπορούμε να προβλέψουμε πως θα καταλήξει η ιστορία με το ΣΕΜΠΟ στον Πειραιά.  Συνοπτικά:  οι τρείς εμπλεκόμενοι παίκτες θα καταλήξουν σε μια νέα ισορροπία όπου και οι τρεις θα είναι κερδισμένοι σε σύγκριση με το status quo της ισχύουσας (και μη εφαρμοζόμενης) σύμβασης. Οι μη εμπλεκόμενοι παίκτες, δηλαδή το σύνολο σχεδόν της Ελληνικής οικονομίας, θα βγουν χαμένοι.

Ας  δούμε τα στοχεία του προβλήματος. Continue reading

Προνόμια και ανταγωνισμός

(Ομιλία σε ημερίδα του ΟΠΕΚ για την Ελληνική Επιχειρηματικότητα, Δελφοί, Νοέμβριος 2003)

Θα σταθώ σε μια διάκριση: υπάρχει ο καπιταλισμός του ανταγωνισμού και υπάρχει ο καπιταλισμός των προνομίων. Για να το πούμε αλλιώς: ο καπιταλισμός της αγοράς, με τους πολλούς απρόσωπους πελάτες, και ο καπιταλισμός της ειδικής σχέσης, όπου έχεις  πλεονέκτημα απέναντι στους υπόλοιπους, επειδή εξασφάλισες κάποιο προνόμιο ή κάποια ειδική ρύθμιση. Και αντίστοιχα βέβαια, υπάρχει η βεμπεριανή γραφειοκρατία, που εφαρμόζει τους γενικούς κανόνες, και η γραφειοκρατία που ρυθμίζει τις ειδικές σχέσεις. Continue reading