Μια ευκαιρία στον πραγματικό κόσμο

Δημοσιεύτηκε στο Βήμα της Κυριακής στις 12 Φεβρουαρίου 2012 (Νέες Εποχές) σε ενότητα με θέμα: “Η Ελλάδα μετά το Μνημόνιο”. (Με πλάγια είναι οι προτάσεις που έκοψε η εφημερίδα, με αποτέλεσμα να είναι δυσνόητη η πρώτη παράγραφος)

Οπως πάντα γέμισαν τα ΜΜΕ από υπερβολές και παραπληροφόρηση για τις επιπτώσεις των νέων συμφωνιών. Χαρακτηριστικό δείγμα ήταν όσα δήλωναν διάφοροι αναλυτές για την επίδραση της μείωσης του κατώτατου μισθού. Ηταν σα να επρόκειτο μονομιάς να πέσουν όλοι οι χαμηλοί μισθοί και όλα τα συνδεδεμένα επιδόματα κατά 22%, και από αυτό να προκύψει πρόσθετη ύφεση. Στην πράξη, ο κάθε εργοδότης θα πρέπει να αποφασίσει αν τον συμφέρει να τροποποιήσει προς τα κάτω τη σύμβαση με τους υπαλλήλους του. Μπορεί να απειλήσει με απόλυση, με κίνδυνο να χάσει αυτούς που ξέρουν τη δουλειά και να επιβαρυνθεί  με αποζημιώσεις. Κανένας δεν ξέρει πόσοι θα το κάνουν. Από την άλλη πλευρά, μερικοί εργοδότες θα προσλάβουν με το νέο κατώτατο μισθό πρόσθετους υπαλλήλους , που αλλιώς θα έμεναν άνεργοι. Κανένας δεν μπορεί να ξέρει πόσους. Τα οικονομικά μοντέλα δείχνουν οτι μακροπρόθεσμα η μείωση του κατώτατου μισθού θα σημαίνει λιγότερη ανεργία για τους νέους.  Το βραχυπρόθεσμο αποτέλεσμα της μείωσης κανένας δεν μπορεί να το εκτιμήσει: αν θα εντείνει την ύφεση ή θα προσθέσει εισοδήματα.

Τι πραγματικά μας κληροδοτούν οι συμφωνίες; Continue reading

Advertisements

Θεσμική Παγίδα

Δημοσιεύτηκε στο Βήμα, στην ενότητα Νέες Εποχές που είχε θέμα “Ως πότε αντέχουμε να ζήσουμε με καθεστώς μειωμένης εθνικής κυριαρχίας” 23 Οκτ. 2011

Εθνική κυριαρχία στα οικονομικά ζητήματα δεν σημαίνει οτι «το έθνος» ασκεί την κυριαρχία, γιατί το έθνος δεν είναι υποκείμενο και δεν ασκεί τίποτα. Σημαίνει οτι την οικονομική πολιτική την ασκούν ομάδες που είναι πολίτες ετούτης της χώρας, και όχι κάποιας άλλης. Αλλά η κυριαρχία που ασκούν δεν είναι πάντα σε όφελος των υπόλοιπων πολιτών της χώρας.

Όπου λειτουργεί ικανοποιητικά η δημοκρατία, οι κυρίαρχες ομάδες εφαρμόζουν πολιτική που εξυπηρετεί τους πολλούς. Αντίθετα, στις δικτατορίες ‘εθνική κυριαρχία’ σημαίνει οτι κάποιος δικτάτορας κάνει ότι θέλει, συνήθως χωρίς να οφελείται ο λαός. Ανάμεσα στις αναπτυγμένες δημοκρατίες και στις δικτατορίες υπάρχουν οι περισσότερες χώρες, με ατελείς δημοκρατίες, με ομάδες προνομιούχων που έχουν ειδική πρόσβαση στην εξουσία, που πότε ασκούν ‘φιλο-λαϊκή’ πολιτική, πότε βοηθάνε να αναπτυχθούν υγιείς επιχειρήσεις, πότε κλέβουν τα ταμεία του κράτους και πότε αναγκάζονται να μαζέψουν τα συντρίμμια μιας κακής περιόδου. Continue reading

Οργή χωρίς στρατηγική

Δημοσιεύτηκε στο Βήμα (Νέες Εποχές) 13/2/2011

Το 1972 στη Χιλή ένα μεγάλο απεργιακό κίνημα παρέλυσε την οικονομία, κλόνισε την κυβέρνηση του Αλιέντε, και ετοίμασε το δρόμο για το πραξικόπημα του Πινοσέτ.  Πρωτεργάτες οι φορτηγατζήδες, οι μικρέμποροι, οι ελεύθεροι επαγγελματίες: οργισμένοι μικροαστοί και μικροεργοδότες. Και από δίπλα, οι νοικοκυρές με τις κατσαρόλες. Δεν είναι όλες οι απεργίες ενάντια στο κεφάλαιο, ούτε είναι κάθε μαζική ανυπακοή πρόκριμα για περισσότερη δημοκρατία.

 Σήμερα στην Ελλάδα το ρεύμα της ‘ανυπακοής’ δεν ξέρουμε πώς θα επηρεάσει την κεντρική πολιτική σκηνή . Αλλά μπορούμε να προβλέψουμε πώς θα επηρέασει την ανάπτυξη, την κατανομή του εισοδήματος, τα καταναλωτικά πρότυπα. Δεν θα λειτουργήσει όπως θα ήθελαν οι ιδεολογικοί του μέντορες.

 Τα μέτωπα της ‘ανυπακοής’ είναι κυρίως δυό ειδών: δεν εγκαταλείπω το ειδικό μου προνόμιο (φορτηγά, γιατροί ΙΚΑ), και «δεν πληρώνω» (διόδια, εισητήρια). Επιβιώνουν βέβαια και τα παλιά μέτωπα (φοροδιαφυγή, τρακτέρ). Ποιός είναι ο κοινός παρονομαστής; Continue reading