Ρυάκια στο τέλμα

Δημοσιεύτηκε στην Καθημερινή στις 29 Νοεμβρίου 2015.

Ο Στάθης Καλύβας πριν από δύο μήνες έγραφε εδώ ότι διακρίνει τρεις μεσοπρόθεσμες προοπτικές μετά τη δεύτερη εκλογική νίκη του ΣΥΡΙΖΑ: Πρώτη, τον «ενάρετο» οικονομικό κύκλο, όπου μια αλυσίδα θετικών αλλαγών αλληλοτροφοδοτείται. Δεύτερη, την οικονομική κατάρρευση. Τρίτη, το «τέλμα» όπου επικρατεί γενική απογοήτευση, διαφθορά, και μια αργή παρακμή. Υπονόησε ότι το τέλμα είναι το πιο πιθανό σενάριο.

Σήμερα ζούμε μια αντιφατική συγκυρία που δεν είναι ούτε κύκλος ανόδου ούτε κατάρρευση. Είναι λοιπόν τέλμα ή κυοφορείται μία από τις άλλες εναλλακτικές;
Continue reading

Growth for Greece: Ten plus One Points for a Post-Austerity Agenda

We wrote this article with Prof. Karl-Heinz Paqué because we believe that public discourse on the crisis and on the adjustment programmes should now move beyond ideological conflict and national recriminations, and focus on the practical topics of growth policy. Our message is addressed to Greek politicians, as well as to the institutions of the EU and to political leaders in all member states. The paper was presented at an event organized by the Friedrich Naumann Stiftung in Athens on 23rd November 2015.

The setting

The past six years have been hard on the Greek people, as incomes have dropped dramatically, unemployment has rocketed, and a sense of despair has taken hold. The adjustment programs that followed the balance of payments crisis of 2010 failed to stabilize the economy before 2014, and have been widely blamed as being inadequate, wrongly designed or even responsible for the crisis. Whatever the final judgment about past policies may be, it would be wrong to underestimate the adjustment that has actually taken place. Continue reading

Ανάπτυξη για την Ελλάδα: Δέκα συν ένα σημεία για την μετά-υφεσιακή εποχή

Γράψαμε αυτό το κείμενο με τον Καθηγητή Karl-Heinz Paqué γιατί πιστεύουμε οτι ο δημόσιος διάλογος για την κρίση και τα Μνημόνια πρέπει τώρα να εστιαστεί στα πρακτικά ζητήματα της ανάπτυξης, και να ξεφύγει από τις ιδεολογικές και εθνικές αντιπαραθέσεις. Το μήνυμα απευθύνεται στους έλληνες πολιτικούς, αλλά και στους ευρωπαϊκούς θεσμούς και τις πολιτικές ηγεσίες των εταίρων. Το κείμενο παρουσιάστηκε σε εκδήλωση του Ιδρύματος Friedrich Naumann στην Αθήνα στις 23 Νοεμβρίου 2015.

Το πλαίσιο

Τα τελευταία έξι χρόνια ήταν πολύ σκληρά για τους ‘Ελληνες, καθώς τα εισοδήματα μειώθηκαν δραματικά, η ανεργία εκτινάχτηκε, και η απελπισία κυριάρχησε. Μετά την κρίση του ισοζυγίου πληρωμών το 2010 τα προγράμματα προσαρμογής απέτυχαν να σταθεροποιήσουν την οικονομία, μέχρι το 2014. Κατακρίθηκαν από πολλές πλευρές ως ανεπαρκή, ή ως κακοσχεδιασμένα ή ακόμα και ως η αιτία της βαθειάς ύφεσης. Ανεξάρτητα όμως από την αποτίμηση των μέχρι τώρα πολιτικών, θα ήταν λάθος να αγνοήσουμε το μέγεθος της προσαρμογής που έχει ήδη υπάρξει. Continue reading

Η εκπαίδευση δεν είναι ατομική υπόθεση

Δημοσιεύτηκε στην Καθημερινή την 1η Νοεμβρίου 2015 

Ο διάλογος σχετικά με την επιβολή ΦΠΑ στα ιδιωτικά σχολεία αποκάλυψε πόσο στενή αντίληψη έχουν μερικοί ‘Ελληνες για τα οφέλη της εκπαίδευσης. Ο Υπουργός Παιδείας, αλλά και σχολιαστές που δεν είναι Αριστεροί, υπερασπίστηκαν τον αναδιανεμητικό χαρακτήρα του μέτρου. Προφανώς δεν καταλαβαίνουν τους λόγους που οι άλλες χώρες της Ευρωπαϊκής ‘Ενωσης δεν επιβάλουν αυτόν τον φόρο.

Ας αναρωτηθούμε κατ’ αρχάς γιατί τα σύγχρονα κράτη δαπανούν τόσο πολύ χρήμα για δημόσια δωρεάν σχολεία, ενώ δεν δαπανούν για δημόσια δωρεάν εστιατόρια. Η τροφή είναι πιο βασική ανάγκη από την εκπαίδευση. Η παιδεία όμως, σε αντίθεση με την τροφή, έχει μεγάλες “θετικές εξωτερικότητες”, στην ορολογία των οικονομολόγων. Το όφελος δηλαδή δεν το καρπώνεται μόνο αυτός που εκπαιδεύεται, αλλά και όσοι συναλλάσσονται μαζί του ή ζουν κοντά του. Continue reading